N, 1. grubun ikinci sesidir ve okumanın başladığı yerdir: a ile n birleşince ilk heceler çıkar. Program önce kapalı heceyi (an), sonra açık heceyi (na) ister; bu sayfada okuma örnekleri o sırayla verilir. N bir ünsüzdür; çocuğa tek başına “nnn” diye uzatarak söyletmek yerine sesi “nar”, “nane”, “ana” gibi sözcüklerin içinde vurgulayarak duyurun.
Etkinlikte tahtaya büyük bir nar ağacı çizilir. Dallarda boş daireler, yani narlar vardır. Çocuklar adında n sesi geçen resimleri bu narların içine çizer ya da yapıştırır. Ağaç dolunca ilk heceler okunur, ardından ses oyunu ve kâğıtlar gelir.
N Sesi Oyunu
Resimlere bak 👀 adını söyle, n sesini duyduğun resme dokun 👆
Klavyeyle de oynanır: 1, 2, 3 = soldan sağa düğmeler. İlk iki basamakta sesin geçtiği resim, üçüncü basamakta sesle başlayan resim seçilir; her resmin adı düğmede yazılıdır. Oyun ses çalmaz, hiçbir bilgi kaydetmez ve kendisi internete bağlanmaz. Sayfa, sitenin her sayfası gibi Cloudflare'in ziyaret ve hız ölçümünü yükler; ayrıntısı gizlilik politikasında.
Etkinlik kartı bizim önerimiz
Akış bizim önerimiz
- Tekerleme. Aşağıdaki nar tekerlemesi söylenir; çocuklar “nar”, “ninem”, “ninni” sözcüklerinde parmaklarıyla burunlarına dokunur, çünkü n burundan çıkar.
- Nar ağacı. Öğretmen resim kartlarını tek tek gösterir. Adında n sesi duyulan kart dala, bir narın içine bantlanır; duyulmayan kart ağacın dibine konur.
- Say ve karşılaştır. Ağaçta nar, nal, nota; dipte elma, kedi, top kalır. Çocuklar hangi grupta n sesi olduğunu birlikte söyler.
- İlk heceler. Öğretmen tahtaya önce an, sonra na yazar ve okur. Çocuklar parmaklarını harflerin altında kaydırarak okur; ardından “ana” sözcüğü okunur.
- Oyun ve kâğıtlar. Ses oyunu oynanır, kâğıtlar dağıtılır.
1. sınıf: sesi duy, tanı, oku, yaz
N, 1. grubun 2. sesidir. Ses önce tekerlemeyle hissettirilir, sonra çocuk nar ağacında n sesinin geçtiği resmi seçer, sonunda çocuk nane, nine, ninni gibi kendi örneklerini söyler (s. 12). N bir ünsüzdür: sesi tek başına uzatarak söyletmeyin, sözcük içinde vurgulayın; harfin yalnız yazım aşamasında tek başına söylenmesi programın istediğidir.
Bu sese kadar öğrenilen harflerle hece ve sözcükler (önce kapalı, sonra açık hece):
- an
- na
- ana
Okul öncesi (60-72 ay): sesi duy
Okul öncesinde okuma-yazma öğretimi içermez. Okul öncesi programı bu dönemde okuma yazma öğretilmemesini ister (s. 101).
60-72 ay çocukları yazma yapmadan katılır. Ses avı kâğıdında nar, nal ve nota n ile başlar; çocuk bu üç resmi boyar. Sözcük üretmede öğretmen “nar” der, çocuk n ile başlayan başka bir sözcük arar (nine, nane). Son ses için “limon” ve “balon” sözcüklerinin sonu dinlenir.
Kullanılacak kâğıt yalnız ses avı kâğıdıdır.
Tekerleme: Nar Ağacı bu site için yazıldı
Çocuklar ellerini başlarının üstünde birleştirip ağaç olur, her “n”de hafifçe sallanır.
Nar ağacı, nar ağacı,
Ninem diktiğinde küçücüktü,
Nane kokar dibi, nar dolar dalı,
Ninni söyler akşam rüzgârı.
Programla ilişkisi
Kodlar ve adlar İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı'nın 1. sınıf öğrenme çıktılarından (s. 28) ve Okul Öncesi Eğitim Programı'nın 60-72 ay süreç bileşenlerinden (s. 149) birebir alınmıştır; etkinliği bunlarla eşleyen bizim eşlememizdir.
- T.D.1.1.a Verilen görseller arasından öğrendiği sesin geçtiği görseli/görselleri seçer. Nar ağacında ve oyunda n sesinin geçtiği resmi seçer.
- T.D.1.3.b Seslere karşılık gelen sembolleri/harfleri ayırt eder. A ile n harflerini birbirinden ayırır.
- T.D.1.2.d Dinlediği sesin bulunduğu sözcüklere örnekler verir. Nane, nine, ninni gibi n sesinin bulunduğu sözcükler söyler.
- T.O.1.1.a Harf ve heceleri doğru seslendirir. An ve na hecelerini seslendirir.
- T.O.1.1.b Sözcükleri doğru okur. “Ana” sözcüğünü okur.
- T.Y.1.1.c Hece, sözcük veya cümleler yazar. Yazma kâğıdında n harfini, defterinde an ve na hecelerini yazar.
- TAEOB.2.e Sözcüklerin ilk / son seslerini söyler. Okul öncesinde: nar, nal ve nota sözcüklerinin ilk sesini söyler.
Kâğıtlar nasıl kullanılır?
Harf yazma: Önce küçük n, sonra büyük N; her biri için bir dolu örnek, kesik çizgili harfler ve boş bir dizge. Kâğıtta yazılış oku yok; n'nin yazılış yönünü tahtada gösterin. Ses avı: Nar, nal ve nota n ile başlar; elma, kedi ve topta n yoktur. 1. sınıf n sesinin geçtiği resmi yuvarlak içine alır. Harf boyama: İçi boş büyük N ve küçük n, altında nar.
Kolay ve zor uyarlama bizim önerimiz
- Kolay: Ağaçta üç nar olur; çocuk yalnız nar ve nal kartını dala koyar. Hece okuma yerine öğretmen an hecesini okur, çocuk tekrar eder.
- Zor: Çocuk an ve na hecelerini karıştırılmış kartlardan bulup doğru sıraya koyar, sonra a ve n kartlarıyla “ana” sözcüğünü kendisi kurar.
Yazdırılabilir dosyalar
- N harfi yazma kâğıdı (1. sınıf) (PDF, A4)
- N sesi ses avı kâğıdı (PDF, A4)
- N harfi boyama kâğıdı (PDF, A4)
Veliye not bizim önerimiz
Bu hafta n sesini ve ilk heceleri (an, na) çalıştık. Evde nar, nane, nine sözcüklerini söyleyip n sesini birlikte dinleyin. N'yi tek başına uzatarak söyletmeyin; sözcüğün içinde vurgulayın.
Kaynaklar
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı (PDF) — ses grupları ve sırası (s. 7), ses öğretimi ve ünsüzlerin sesletilmesi (s. 12), 1. sınıf öğrenme çıktıları (s. 28)
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı (TEGM, PDF) — okuma-yazma öğretilmez (s. 101), 60-72 ay TAEOB.2 ve TAEOB.3 süreç bileşenleri (s. 149)
Bu sayfada hata görürseniz düzeltme talebi iletebilirsiniz.