Programdaki ilk ses a'dır: İlkokul Türkçe programı harfleri beş gruba ayırır ve 1. grup a, n, e, t, i, l sırasıyla çalışılır. A ağzı açık söylenen bir ünlüdür; çocuk onu tek başına da uzatarak söyleyebilir. Bu sayfada henüz hece ve sözcük okuma yok, çünkü programa göre hece ikinci ses olan n ile başlar. Bu yüzden a haftasında iş sesi duymak, harfi tanımak ve yazmaktır.

Etkinlikte tahtaya altı çiçek çizilir; her çiçeğin ortasında bir resim vardır. Kâğıttan yapılmış arı, adında a sesi geçen resimlerin çiçeğine konar, öteki çiçeklerin üstünden vızıldayarak geçer. Ardından ses oyunu oynanır ve üç kâğıt dağıtılır: harf yazma, ses avı ve harf boyama.

A Sesi Oyunu

Resimlere bak 👀 adını söyle, a sesini duyduğun resme dokun 👆

Klavyeyle de oynanır: 1, 2, 3 = soldan sağa düğmeler. İlk iki basamakta sesin geçtiği resim, üçüncü basamakta sesle başlayan resim seçilir; her resmin adı düğmede yazılıdır. Oyun ses çalmaz, hiçbir bilgi kaydetmez ve kendisi internete bağlanmaz. Sayfa, sitenin her sayfası gibi Cloudflare'in ziyaret ve hız ölçümünü yükler; ayrıntısı gizlilik politikasında.

Etkinlik kartı bizim önerimiz

AmaçA sesini sözcüklerin içinde duymak, a sesinin geçtiği resmi seçmek, a harfinin küçük ve büyük biçimini tanıyıp yazmak
Yaşİlkokul 1. sınıf; 60-72 ay için yalnız ses farkındalığı bölümü
Süre30-40 dakika
MalzemeTahta ve tebeşir ya da kalem, kâğıttan kesilmiş bir arı (öğretmen keser), arıyı tutturmak için bant, resim kartları ya da tahtaya çizilmiş resimler, yazdırılmış üç kâğıt; ağza sığacak küçük parça kullanılmaz

Akış bizim önerimiz

  1. Sesi hissettir. Aşağıdaki tekerleme birlikte söylenir. Öğretmen her “a”da ağzını kocaman açar, çocuklar da açar.
  2. Çiçekler. Tahtadaki altı çiçeğin ortasında arı, armut, at, kedi, fil ve top resimleri vardır. Çocuklar resimlerin adını yavaşça söyler.
  3. Arı konuyor. Sırası gelen çocuk arıyı alır, bir resmin adını söyler ve a sesini duyarsa arıyı o çiçeğe bantlar. Duymazsa “vızzz” diyerek arıyı bir sonraki çiçeğe uçurur.
  4. Harfi göster. Öğretmen tahtaya küçük a ve büyük A yazar. Çocuklar havaya parmakla a çizer; yazılış yönünü öğretmen tahtada gösterir.
  5. Oyun ve kâğıtlar. Ses oyunu tahtada birlikte oynanır; ardından kâğıtlar dağıtılır.

1. sınıf: sesi duy, tanı, oku, yaz

A, 1. grubun 1. sesidir. Program sesi üç adımda verir (s. 12): önce ses hissettirilir (tekerleme, şarkı, kısa öykü), sonra sesin geçtiği görsel seçilir, sonunda çocuk sesin geçtiği sözcüklere kendisi örnek verir. Arı, ayı, araba, anne, at, ağaç sözcüklerinde a sesi başta, kedi ile fil arasında ise hiç yoktur; çocuk bu farkı resimlerle bulur. A sayfasında okuma listesi yoktur: hece ve sözcük okuma n sesiyle başlar.

Okul öncesi (60-72 ay): sesi duy

Okul öncesinde okuma-yazma öğretimi içermez. Okul öncesi programı bu dönemde okuma yazma öğretilmemesini ister (s. 101).

60-72 ay çocukları için bu sayfadan yalnız sesi duyma çalışmaları alınır. Ses avı kâğıdında altı resim var; çocuk adı a sesiyle başlayan resimleri boyar. Sözcük üretmede öğretmen “arı” der, çocuk a ile başlayan başka bir sözcük bulur. Sınıftaki bir afişte büyük A ile küçük a'yı parmağıyla gösterir.

Kullanılacak kâğıt yalnız ses avı kâğıdıdır.

Tekerleme: Arı Ana bu site için yazıldı

Çocuklar her “a”da ağızlarını açıp iki kolunu yana açar.

Arı ana, arı ana,
Uçtu geldi bahçemize,
Armut dalı, ayva dalı,
A deyince açtı kanadı.

Programla ilişkisi

Kodlar ve adlar İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı'nın 1. sınıf öğrenme çıktılarından (s. 28) ve Okul Öncesi Eğitim Programı'nın 60-72 ay süreç bileşenlerinden (s. 149) birebir alınmıştır; etkinliği bunlarla eşleyen bizim eşlememizdir.

  • T.D.1.1.a Verilen görseller arasından öğrendiği sesin geçtiği görseli/görselleri seçer. Arıyı a sesi geçen resmin çiçeğine koyar; oyunda ve ses avı kâğıdında a geçen resmi seçer.
  • T.D.1.2.a Sese karşılık gelen sembolü/harfi tanır. Tahtadaki ve kâğıttaki a harfini a sesiyle eşler.
  • T.D.1.2.d Dinlediği sesin bulunduğu sözcüklere örnekler verir. Arı, araba, anne gibi a sesinin bulunduğu sözcükler söyler.
  • T.K.1.2.a Ön bilgilerinden hareketle dinlediği sesin içinde geçtiği sözcükler hakkında konuşur. Bildiği a'lı sözcükleri (evdeki eşyalar, hayvanlar) arkadaşlarına anlatır.
  • T.Y.1.1.c Hece, sözcük veya cümleler yazar. Yazma kâğıdında a harfini önce küçük, sonra büyük yazar.
  • TAEOB.2.e Sözcüklerin ilk / son seslerini söyler. Okul öncesinde: ses avı kâğıdında a sesiyle başlayan resimleri bulur.
  • TAEOB.3.b Sözcüklerdeki büyük ve küçük harfleri gösterir. Okul öncesinde: afişte büyük A ile küçük a'yı gösterir.

A sayfasında hece ve sözcük okunmadığı için programın okuma çıktıları (T.O.1.1) eşlenmedi.

Kâğıtlar nasıl kullanılır?

Harf yazma: Program dizgesinde (üç çizgi, ortası kesik) önce küçük a: ilk satırın başında dolu bir örnek, ardından kesik çizgili a'lar ve boş bir dizge; altında aynı düzende büyük A. Kâğıtta yazılış oku yok; yön için tahtada siz gösterin ve Türkçe programındaki Şekil 2'ye bakın. Ses avı: Altı resimden arı, armut ve at a ile başlar; kedi, fil ve topta a yoktur. Harf boyama: İçi boş büyük A ve küçük a, altında arı resmi.

Kolay ve zor uyarlama bizim önerimiz

  • Kolay: Tahtada altı yerine üç çiçek olur: arı, at ve top. Öğretmen her resmin adını a sesini biraz uzatarak söyler; çocuk yalnız arıyı uçurur.
  • Zor: Çocuk resim olmadan a sesi geçen üç sözcük söyler ve sesin sözcüğün başında mı, ortasında mı olduğunu söyler (araba, kalem, ana). Sonra tahtadaki kısa bir başlıkta kaç tane a olduğunu sayar.

Yazdırılabilir dosyalar

Veliye not bizim önerimiz

Bu hafta Türkçe programının ilk sesi a'yı çalıştık. Evde birlikte a sesi geçen eşyaları arayın: araba, ayakkabı, masa, tabak. Çocuğunuz a'yı yazarken yazılışı okulda gösterdiğimiz yönde yapsın; emin olamazsanız öğretmenine sorun.

Kimler için?

  • Ses öğretimine a sesiyle başlayan ilkokul 1. sınıf öğretmenleri
  • Okul öncesinde ilk ses çalışması yapan öğretmenler (yazma olmadan)
  • Evde a sesi geçen sözcükleri birlikte arayan veliler

Kaynaklar

Bu sayfada hata görürseniz düzeltme talebi iletebilirsiniz.