On üç, 1 ile 3 yan yana yazılınca okunur: soldaki 1 bir onluğu, sağdaki 3 üç tane fazlayı gösterir. Bu sayfadaki etkinlikte çocuklar çamaşır mandallarını on bölmeli karton şeritlere takar. İlk şeridin on bölmesi dolunca mandallar ikinci şeride geçer; orada üç mandal kalır. Şerit doldukça çocuk “on”a kadar saymayı bitirir, sonra “on bir, on iki, on üç” diye devam eder.
Mandallar takılıp çıkarılabildiği için yanlış sayılan mandal kolayca düzeltilir ve aynı on üç defalarca yeniden kurulur. Etkinliğin sonunda aşağıdaki oyunda çocuk ya on üç nesneli grubu seçer ya da beşerli sıralarla dizilmiş nesneleri sayıp 13 düğmesine dokunur.
13 Sayısı Oyunu
Bak 👀 say, doğru olana dokun 👆
Klavyeyle de oynanır: 1, 2, 3 = soldan sağa düğmeler. Nesneler beşerli sıralarla gelir; ilk on nesne iki sıra olur, kalanlar boş bir satırdan sonra başlar. Oyun ses kullanmaz, hiçbir bilgi kaydetmez ve kendisi internete bağlanmaz. Sayfa, sitenin her sayfası gibi Cloudflare'in ziyaret ve hız ölçümünü yükler; ayrıntısı gizlilik politikasında.
Etkinlik kartı bizim önerimiz
Akış bizim önerimiz
- Birlikte say. Öğretmen mandalları bir kutudan tek tek çıkarır; çocuklar birden on üçe kadar birlikte sayar. Son mandalda öğretmen 13 kartını gösterir.
- İlk şerit. İkili eşler mandalları birinci şeridin bölmelerine birer birer takar ve her mandalda sayıyı söyler. Onuncu mandalla şerit dolar; eşler “bir şerit, on mandal” der.
- İkinci şerit. Kalan mandallar ikinci şeride takılır: “on bir, on iki, on üç.” Öğretmen sorar: “İkinci şeritte kaç mandal var? Kaç bölme boş kaldı?”
- Çerçeveye geç. Mandallar şeritlerden çıkarılıp iki çerçeveye konur: soldaki çerçeve dolar, sağdakinde üç göz dolar. Öğretmen 13 kartındaki 1'i soldaki çerçeveye, 3'ü sağdaki üç mandala tutar.
- Kapanış. Aşağıdaki tekerleme söylenir; çocuklar her sayıda bir parmak açar, son dizede üç parmağını sallar.
13 = 10 ve 3 bizim önerimiz
Soldaki çerçeve dolu, sağdakinde üç göz dolu. Mandallı şeritte ve çerçevede aynı şey görünür: bir dolu on ve yanında üç. On ikiden on üçe geçerken soldaki çerçeveye dokunulmaz; yalnız sağdaki çerçeveye bir mandal eklenir. Sağdan bir mandal alınınca on iki, bir mandal daha konunca on dört olur.
Tekerleme: Mandallar Sırada bu site için yazıldı
Çocuklar her sayıda bir parmak açar; on olunca iki elini birden sallar, sonra yeniden üç parmak açar.
Bir, iki, üç, dört, beş, mandallar sıraya girdi,
Altı, yedi, sekiz, dokuz, on, ilk şerit doldu bitti,
On bir, on iki, on üç, yeni şeride üç geldi,
On ve üç, on üç oldu, mandal oyunu bitti!
Günlük hayatta sayma bizim önerimiz
Çamaşır asarken mandalları birlikte sayın: ipe on mandal taktığınızda durup “on” deyin, sonra saymaya devam edin. Evde on üç kaşık, on üç kitap ya da on üç oyuncak blokla aynı düzeni kurun: on tanesini bir sıraya dizin, üçünü ayrı koyun. Kapıdan yatağa kadar adım sayın; on üçüncü adımda durup kaç adım attığınızı söyleyin.
Programla ilişkisi
Aşağıdaki öğrenme çıktısının ve süreç bileşenlerinin kodu ve adı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı'ndan birebir alınmıştır; etkinliği bunlarla eşleyen bizim eşlememizdir.
- MAB.1. Sayıları farklı durumlarda doğru kullanabilme: çocuk on üç mandalı şeritlere ve çerçeveye birer birer sayarak yerleştirir, ilk şeritteki on ile ikinci şeritteki üçü belirleyip hepsinin kaç olduğunu söyler.
- 60-72 ay süreç bileşenleri: MAB.1.a 1 ile 20 arasında ileriye doğru birer ritmik sayar. MAB.1.ç 1 ile 20 arasındaki nesne / varlık miktarını sayarak belirler.
Programın temsil çıktısı (MAB.9) 60-72 ayda da 1-10 aralığını yazdığı için bu sayfada eşlenmedi. Onluk ve birlik gösterimi programda geçmez; onu sayıyı görünür kılmak için bizim önerimiz olarak kullanıyoruz. Yaş gruplarına göre sayı aralığı Kaç Tane? sayfasındaki tabloda.
Kâğıtlar nasıl kullanılır?
İzleyerek yazma: Üstte örnek 13, altında üç satır kesik çizgili on üç ve boş bir satır var. 1 solda, 3 sağdadır; 3'ün iki kavisi sağa bakar. Kâğıtta yazılış oku yok; sırayı tahtada siz gösterin. Onluk çerçeve: Büyük 13'ün altında iki boş çerçeve var. Çocuk soldakinin on gözünü, sağdakinin üç gözünü boyar. Altta on üç elma sayılır ve yuvarlak içine alınır. Sayı boyama: Büyük 13 ve beşerli sıralarla on üç araba. Kâğıtlar sayıyı tanıma içindir; serbest resmin yerini tutmaz.
Kolay ve zor uyarlama bizim önerimiz
- Kolay: İkinci şerit kullanılmaz: çocuk on mandalı şeride takar, kalan üç mandalı şeridin yanına masaya koyar ve “on, on bir, on iki, on üç” der. Mandal sıkmakta zorlanan çocuk mandalları bölmelerin üstüne yatırarak koyar.
- Zor: Çocuk ikinci şeritteki üç mandala birer birer ekleyerek on dört ve on beşi kurar, sonra mandalları birer birer çıkararak on üçten ona kadar geriye sayar. Büyükler 13 kartını 12 ile 14 arasına koyar.
Yazdırılabilir dosyalar
- 13 sayısı izleyerek yazma kâğıdı (PDF, A4)
- 13 sayısı onluk çerçeve kâğıdı (PDF, A4)
- 13 sayısı boyama kâğıdı (PDF, A4)
Veliye not bizim önerimiz
Bu hafta çamaşır mandallarıyla 13 sayısını tanıdık: on mandal bir şeride, üç mandal öbür şeride. Evde çamaşır asarken ya da ipe mandal takarken birlikte sayın ve ona gelince durup yeniden başlamadan devam edin. 13'ü yazarken önce 1'i, sonra 3'ü yazmasını; 3'ün kavislerinin sağa baktığını hatırlatın.
Kaynaklar
Bu sayfada hata görürseniz düzeltme talebi iletebilirsiniz.